Tag Archives: Grikkland

Fimmti í Aþenu: neðanjarðarkerfið

27. 7. 2015, 22:51

Aþena er full af fornminjum. Þegar Aþeningar grófu fyrir neðanjarðarlest lentu þeir aftur og aftur í því að borinn tættist utaní mörgþúsund ára gömlum húsarústum, kerjum og smápeningum. Munirnir voru grafnir upp settir í glerkassa, til sýnis á lestarstöðvunum.

Grikkir eiga svo mikið af fornminjum að þeir troða þeim allstaðar sem þeir geta.

Grikkir eiga svo mikið af fornminjum að þeir troða þeim allstaðar sem þeir geta.

Meðal smápeninganna voru drökmur, en þær eru einhver elsta silfurmynt heims. Áður en jörðin var troðin fótum Jesú og Sókratesar var mislaglegum myntsláttum falin framleiðsla þeirra, en drakman var notuð í ýmsum myndum allt til síðustu aldamóta, þegar henni var skipt út fyrir evru. Um svipað leyti komu þessar gömlu myntir, draugar fortíðarinnar, uppúr borunum fyrir hina nýju neðanjarðarlest. Continue reading

Þriðji í Aþenu: berfættur á borgarholti

27. 7. 2015, 1:49

Stuttu eftir að ég kláraði síðustu færslu kom karl á svalirnar, hlammaði sér á stól og kveikti sér í sígarettu. Klukkan var fjögur um nótt. “Grískar stelpur eru þær bestu í Evrópu,” sagði hann og horfði dreyminn útí bláinn. Ég var ekki viss hvar ég gæti tekið upp þennan þráð eða hvort ég vildi það, svo ég spurði hver hann væri og hvar hann hefði verið að ferðast. Það kom í ljós að hann var mexíkóskur gjaldeyrisbraskari sem hafði ferðast til “Madríd, Pamplóna, Madríd, Íbísa, Madríd, Parísar, svo hingað” og ætlaði til Rómar daginn eftir.

Á Monastiraki-torgi.

Á Monastiraki-torgi.

Ég spurði hann hvort þetta væri bara klúbbaferð. Neinei, hann væri alveg að horfa á fornminjar líka. Læra menninguna og sjá söguna. Túristarnir í Aþenu virðast ekki meðtaka sérstaklega, eða hafa áhuga á, efnahagslegu ástandi Grikkja. Konan sem sefur fyrir ofan mig í koju vissi hreinlega ekki af efnahagslegum vandamálum hérna. Engu að síður er fjórði hver Grikki atvinnulaus, helmingur ungra Grikkja. Þjóðin er nýbúin að afþakka í atkvæðagreiðslu samninga um niðurskurð sem voru undirritaðir þrátt fyrir það. Kreppa þeirra er alvarlegri en Kreppan mikla 1929. “Já, þeir eru í vondum málum,” sagði Mexíkóbúinn og tók púff af sígarettunni. Ekki hans vandamál. Continue reading

Agóran og Aþena

Annar í Aþenu: agórillur

24. 7. 2015, 23:26

Gríska dramað sem er verið að spila í fjölmiðlum er milli lýðræðis og pólitíkur – rödd fólks gegn vilja ráðamanna. Það var því viðeigandi að byrja daginn í forngrísku agórunni – stóru félagsrými þar sem fólk stundaði lýðræði, verslun og spjall. Jafnvel meira viðeigandi: í dag er hún rústir einar, fyrir utan eitt hornið, þar sem risastór stóa var endurreist af Bandaríkjamönnum. Stóur voru röð af súlum með vegg á bakvið og þaki á milli, smá skuggsæld fyrir agórufarana. (Hún sést hægra megin á myndinni að ofan, en hof málmsmiðsins Hefaístosar er til vinstri.)

Agóran er eitthvað vesældarleg núna og lítið notuð fyrir rökræðu.

Hof Hefaístosar. Agóran er eitthvað vesældarleg núna og lítið notuð fyrir rökræðu.

Það var í agórunni sem Sókrates spurði alla í sífellu hvað þeim fannst og var að lokum drepinn fyrir ómakið. Það var í agórunni sem Aþeningar ákváðu hvað fyrir þá skyldi koma. Þeir sem ekki komu þangað að gera lýðræði voru álitnir “idíótar”. Þar voru ekki reistar styttur af kóngafólki – þetta var lýðræðisbletturinn.* Í dag er táknrænt að þýskir túristar séu meðal þeirra sem helst valsa þar um. Continue reading

LightningAboveCloudsView

Fyrsti í Aþenu

24. 7. 2015, 1:24

Um klukkustund eftir flugtak í Frankfurt, tíu kílómetrum yfir austurrísku ölpunum, í hálftómri smáþotu á leið til Grikklands, fór öll vélin að hristast. Óðmæltur flugstjóri sagði okkur að sitja kyrr með beltin spennt þar til við lentum í Aþenu. Eldingar blossuðu í steðjaskýjum vestanvið flugvélina. Flugfreyja gekk um og gaf matarpakka. Viðeigandi byrjun á ferðalagi til Grikklands.

Mesogeion-gata í Chalandri-hverfinu.

Mesogeion-gata í Chalandri-hverfinu.

Veðurspárnar lofa 34-38°C þá viku sem ég verð í Aþenu. Alþingi Íslendinga slítur störfum einmitt þegar veður til mótmæla verður bærilegt, en vandamálið hér er væntanlega öfugt. Yfir hádegið er varla líft hér fyrir hita. Einn heimamanna, sem ég talaði við áður en ég kom, sagðist hafa flúið borgina vegna kófsins. Continue reading

Wolfgang Schäuble, Bundesfinanzminister, Portrait

Góði dátinn Tsipras og þýski stjúpfaðirinn

23. 7. 2015, 13:44

Á reddit eiga sér stað áhugaverðar umræður um manneskjur sem eru annað hvort snillingar eða fávitar. Margir eru tilnefndir, til dæmis góði dátinn Svejk og Karl Pilkington, en stórfenglegasta týpan er að mínu mati Timothy Dexter. Hann lifði seint á átjándu öld og framkvæmdi eina hörmulega viðskiptaáætlun á eftir annarri, einsog að selja rúmvermi og lopavettlinga til Indlands, kol til helsta kolanámubæjar Bretlands auk þess að kaupa dollara þegar allt útlit var fyrir að Bandaríkin færu á hausinn. Öll viðskiptin gengu frábærlega – rúmvermarnir voru notaðir sem sleifar í melassaframleiðslu, vettlingarnir voru fluttir út til Síberíu, kolanámumenn fóru í verkfall einmitt þegar farmur Dexters kom að landi og Bandaríkin unnu frelsisstríðið, svo dollararnir ruku upp í verði.

Dexter skrifaði svo bók án greinarmerkja um breska aðalinn sem hann dreifði frítt, en vinsældir hennar urðu slíkar að hún var seld og endurprentuð í átta upplögum.

Í annarri prentun setti Dexter öll greinarmerkin í eftirmála, svo fólk gæti "sáldrað þeim að vild" í bókinni.

Í annarri prentun setti Dexter öll greinarmerkin í eftirmála, svo fólk gæti “piprað og saltað að vild”.

Það er erfitt að dæma um visku svona manna. Er hún engin, eða yfirmannleg? Er maðurinn fífl eða snillingur? Einmitt sú spurning hefur ásótt mig um forsætisráðherra Grikklands, Alexis Tsipras, frá því hann var kosinn útá það loforð að slútta niðurskurðaraðgerðum Evrópu í gríska ríkinu. Continue reading

lampedusa

Lampedusa-slysið endurtekur sig

4. 10. 2014, 15:59

Fyrir ári síðan skullu hörmungar á ströndum Ítalíu. Bátur fullur af fólki sökk og yfir 360 manns drukknuðu. Fólkið var flest frá þremur af fátækustu löndum heims, Erítreu, Sómalíu og Gana, þar sem landsframleiðsla á mann er sextíufalt lægri en hér. Á Twitter mátti sjá forsætisráðherra Ítalíu kalla slysið skelfilegt, páfann biðja til guðs og ráðherra innflytjendamála lýsa því yfir að ef til vill ætti ekki að kæra þá sem lifðu slysið af. Þeir áttu yfir höfði sér milljón króna sekt fyrir að vera ólöglegir innflytjendur. Það eru tuttuguföld árslaun Sómala. Sökinni fyrir þetta ömurlega slys var skellt á skipstjóra kænunnar.

Þau 360 lík sem raðað var upp á sólarströnd eyjunnar Lampedusa og eftirlifendurnir, sem settir voru í fangabúðir, eru hluti af því sem Vesturlandabúar kalla “flóttamannavandann”. Vandinn hefur lengi verið stjórnmálamönnum kunnur, enda koma tugir þúsunda með bátum frá Afríku til Evrópu á hverju ári. Almenningur hefur þó mest til sofið hann af sér, enda hefur flóttamönnum verið haldið utan álfunnar af miklum dugnaði og þeir settir í fangabúðir ef þeir komast á land. Continue reading

flóttamenn á hafi úti

Flóttamenn og nasistar

22. 1. 2014, 15:03

Þetta er sagan af flóttamönnum í Evrópu, því þegar íslenska ríkið tók þátt í helförinni, og hvernig nasistar og njósnarar sáu um Útlendingaeftirlitið í hálfa öld.

Sagan hefst í kreppunni miklu. Atvinnuleysi var þá mikið hér á landi, svo fjölmörg stéttarfélög mæltust til brottvísunar útlendinga héðan og höftum á aðflutning þeirra. Styggð gegn útlendingum birtist sérstaklega í garð gyðinga. Þeir voru úthrópaðir sem hætta gegn íslenska kynstofninum og ýjað að skattsvikum þeirra. Hatur og níðsla á gyðingum skaut líka rótum í hæstu embættum landsins. Þó gyðingar væru varla nokkurs staðar færri en hér var mörgum þeirra vísað úr landi. Nánast engum var hleypt inn, og flestum sem náðu inn var fljótlega vísað burt aftur. Meira að segja sárbænir úr þrælkunarbúðum hreyfðu ekki við ráðamönnum.1 Continue reading